|
Η Κρητική λέξη |
...και τι σημαίνει |
|
αγγίνιο
|
καινούργιο |
|
αγλάκι
|
τρέξιμο |
|
αγλακιχτής
|
δρομέας |
|
αδιάρμιστος |
ακατάστατος ,
αταχτοποίητος |
|
αθιβολή
|
σκέψη,
κουβέντα |
|
άθος
|
στάχτη |
|
αλαργέρνω
|
απομακρύνομαι |
|
αλάργο
|
μακριά |
|
αμνώγω
|
ορκίζομαι |
|
αμολέρνω
|
αφήνω,
ελευθερώνω |
|
αμπελικός
|
αγροφύλακας |
|
αμπλά
|
αδελφή |
|
αμπώθω
|
σπρώχνω |
|
αναβαστώ
|
υποβαστάζω,
στηρίζω |
|
αναδακρυώνω
|
δακρύζω,
βουρκώνω |
|
αναντρανίζω
|
σηκώνω τα
μάτια |
|
ανάπλα
|
κουβέρτα |
|
αναστεναμένος
|
καημένος,
ταλαίπωρος |
|
αναστορούμαι
|
θυμάμαι
|
|
ανεβόλεμα
|
ανήφορος |
|
ανεμίζω
|
προαισθάνομαι |
|
ανεστορούμαι
|
θυμούμαι |
|
αντέτι
|
συνήθεια |
|
αντίντερο
|
αντίδωρο |
|
απάκι
|
καπνιστό
χοιρινό κρέας, |
|
απανωπρούκια
|
συμπληρωματική
προίκα |
|
απής |
αφού, όταν |
|
αποδεινιάζομαι
|
δέχομαι κάτι
με στεναχώρια |
|
αποσπέρας |
το βράδυ |
|
απύρι
|
θειάφι |
|
αργαντινή
|
εσπέρα |
|
αρισμαρί
|
δεντρολίβανο |
|
άρκαλος
|
ασβός |
|
αρνεύω
|
ηρεμώ |
|
αρωδαμός |
τρυφερός
βλαστός |
|
ασκαλντί
|
παραλίγο |
|
ασκιανάδα
|
ίσκιος |
|
ασκιανός
|
σκιά
|
|
ατζί
|
κνήμη, γάμπα |
|
ατσέλεγος
|
σπουργίτης |
|
αφορδακός
|
βάτραχος |
|
αφρουκούμαι
|
ακούω με
προσοχή |
|
αφρουκούμαι
|
ακούω |
|
άφτω
|
ανάβω |
|
άχνα
|
σιωπή |
|
βαβαλίζω
|
φροντίζω,
περιποιούμαι |
|
βαρεμένη
|
έγκυος |
|
βαρεσάρης
|
τεμπέλης |
|
βαρίσκω
|
χτυπώ, πληγώνω |
|
βάρσαμος
|
δυόσμος |
|
βαρύχνω
|
χτυπώ, πληγώνω |
|
βεντέμα
|
πλούσια
εσοδεία |
|
βεργάλι
|
μικρή βέργα |
|
βλεπάτορας
|
παρατηρητής,
φύλακας |
|
βολά
|
φορά |
|
βόλιτα
|
βόλτα |
|
βούργια
|
σακούλι |
|
βρούχος
|
θόρυβος |
|
γάγλα
|
στροφή,
καμπύλη δρόμου |
|
γαμπάς
|
μάλλινο
πανοφώρι |
|
γαργερός
|
βρόμικος |
|
γαρδέλι
|
καρδερίνα |
|
γιαγερμός
|
επιστροφή |
|
γιαγκιλίκι
|
έρωτας
|
|
γιαγκίνι
|
πυρκαγιά
|
|
γιαίνω
|
θεραπεύω |
|
γιάντα
|
γιατί |
|
γίβεντο
|
ντροπή |
|
γιδάρης
|
γιδοβοσκός |
|
γιόμα
|
γεύμα |
|
γιότσα |
μεγάλο κακό,
συμφορά |
|
γλάκι
|
τρέξιμο |
|
γλίνα
|
βούτυρο από
χοιρινό λίπος |
|
γλυκοσαλίζω
|
νιώθω κάποια
ικανοποίηση |
|
γνώρα
|
γνωριμία |
|
γοργό
|
σχεδόν |
|
γραντίζω
|
βρίσκω τον
μπελά μου |
|
γροικώ
|
ακούω |
|
δέτης
|
γκρεμός |
|
διαγουμίζω
|
εξολοθρεύω |
|
δικιολογιά
|
το σόι |
|
δίμουρος
|
διπρόσωπος |
|
δώμα
|
ταράτσα, στέγη
σπιτιού |
|
έγγαλο
|
το ζώο που
βγάζει γάλα |
|
εγούγια
|
αλοίμονο |
|
εδά
|
τώρα |
|
εκειά
|
εκεί |
|
επαέ
|
εδώ |
|
εργώ
|
κρυώνω |
|
ετά
|
αυτού
|
|
ετσά
|
έτσι |
|
έχνος
|
ζώο |
|
εχταγή
|
επιθυμία |
|
ζάβαλε
|
διάολε, βέβαια |
|
ζαβώνω
|
ζαλίζω,
τυφλώνω |
|
ζάλο
|
βήμα |
|
ζαμάνια
|
πολύς καιρός |
|
ζάρα
|
νυχτοπούλι |
|
ζεβλωμένος
|
λυγισμένος |
|
ζερβά
|
αριστερά |
|
ζεύκι
|
διασκέδαση |
|
ζήση
|
ζωή |
|
ζόρε
|
δυσκολία, ζόρι |
|
ζουγλός
|
ανάπηρος,
κουτσός |
|
ζούδος
|
σημάδι στο
δέρμα |
|
ζούμπερα
|
ζώα
|
|
ζουρίδα
|
κουνάβι |
|
θρουλί
|
κομματάκι,
ψίχουλο |
|
θωρώ
|
βλέπω, κοιτάζω |
|
ιμπρέτι |
δείγμα |
|
καβρός
|
καβούρι |
|
καερέτι
|
βοήθεια |
|
καζαντίζω
|
κερδίζω, κάνω
περιουσία |
|
καθέκλα
|
καρέκλα |
|
κακαφορούμαι
|
υποπτεύομαι
άσχημα πράγματα |
|
καλημέντο
|
όφελος,
προκοπή |
|
καλίκωση
|
υπόδηση |
|
καλιμέντο
|
προκοπή |
|
καλλιά
|
καλύτερα |
|
καλλουργιά
|
καλλιέργεια |
|
καμνώ
|
κλείνω τα
μάτια, νυστάζω |
|
καμπαέτι
|
αμάρτημα |
|
κανακεμένος
|
χαϊδεμένος |
|
κανάκια
|
χάδια |
|
κανίσκι
|
δώρο |
|
καπλοσυκιά
|
η φραγκοσυκιά |
|
καρδαμώνω
|
δυναμώνω |
|
καρτσόνι
|
κάλτσα |
|
καταπότης
|
ποταμάκι,
αυλάκι |
|
καταχερίζω
|
δέρνω |
|
κατέχω
|
ξέρω |
|
κάτης
|
γάτα
|
|
κατσιποδιά
|
αρρώστια |
|
κατσιφάρα
|
καταχνιά |
|
κατσούλι
|
μικρό γατάκι |
|
καφάς
|
σβέρκος |
|
κάψα
|
ζέστη |
|
κιοφτέρια
|
μουσταλευριά |
|
κολάϊ
|
κουμάντο
|
|
κολώ
|
χτυπώ βίαια
|
|
κοπέλι
|
παιδί |
|
κουζουλός
|
τρελός |
|
κουκοσάλιο
|
χαλάζι |
|
κουλαντρίζω
|
διαχειρίζομαι |
|
κουλούκι
|
σκύλος |
|
κουλουμούντρα
|
τούμπα |
|
κουράδι
|
κοπάδι ζώων |
|
κούτελο
|
μέτωπο |
|
κύρης
|
πατέρας |
|
λιγοψυχιά
|
ανυπομονησία |
|
λιγωμένος
|
λιπόθυμος |
|
λογιάζω
|
σκέπτομαι |
|
μαγαρισά
|
βρώμα |
|
μαγατζές
|
αποθήκη
σπιτιού |
|
μάνητα
|
οργή |
|
μανίζω
|
εξοργίζομαι |
|
μαργώνω
|
παγώνω |
|
μαρουβάς
|
παλιό κρασί |
|
μελίτακας
|
μύρμηγκας |
|
μολέρνω
|
αφήνω |
|
μπλιό
|
πια |
|
ναϊσκες
|
ναί |
|
νάμι
|
φήμη |
|
νέφαλο
|
σύννεφο |
|
νογώ
|
εννοώ, ξέρω |
|
νομπέτης
|
η σειρά |
|
νταβραντισμένος |
ζωηρός,
δυνατός |
|
νταγιαντώ
|
υποφέρω,
ανέχομαι |
|
ντακέρνω
|
αρχίζω |
|
ντεληκανής
|
νέος,
παλικάρι, λεβέντης |
|
ντελόγο |
αμέσως |
|
ντιρμπάζα
|
γλωσσού,
αδιάντροπη |
|
ντουχιουμάνης
|
ο εχθρός |
|
ντουχιουντίζω
|
σκέφτομαι πολύ |
|
ντρέτα
|
ίσια |
|
ξαμώνω
|
σημαδεύω |
|
ξανοίγω
|
κοιτάζω
|
|
Ξαργιτού,
ξαργώτου |
επίτηδες |
|
ξαργώ
|
κάνω κάτι πολύ
αργά, αναβάλλω |
|
ξεγιβεντίζω
|
διαπομπεύω,
διαφθείρω |
|
ξεδιαλύνω
|
ξεκαθαρίζω,
διαλευκαίνω |
|
ξελαφάσω
|
ξεκουράζομαι
|
|
ξεμιστεύγω
|
λυτρώνω |
|
ξεπαραλώ
|
ξηλώνω
|
|
ξεσυνορίζομαι
|
ανταγωνίζομαι |
|
ξετελεύω
|
αποπερατώνω
|
|
ξιά σου
|
κάνε όπως
νομίζεις |
|
ξιπάζω
|
τρομάζω |
|
ξομπλιάζω
|
στολίζω,
διακοσμώ |
|
ξύγκι
|
το λίπος
ανθρώπου ή ζώου |
|
ξωμένω
|
διανυκτερεύω |
|
όϊ
|
όχι |
|
όντε
|
όταν |
|
οφέτος
|
φέτος |
|
όφκαιρος
|
άδειος |
|
οφτός
|
ψητός |
|
οψυγιάς
|
το μέρος που
ξεραίνουν την σταφίδα |
|
παγουδιάζω ή
παγουδιώ |
ελαφρώνω (τον
πόνο) |
|
παπουράκι
|
χαμηλό ύψωμα,
λοφίσκος |
|
παραλαντίζω
|
σαστίζω,
ζαλίζω |
|
παράουρος
|
κακοφτιαγμένος
άνθρωπος |
|
παρασιά
|
το τζάκι |
|
παρασύρα
|
η σκούπα |
|
πασπατεύγω
|
ψάχνω να βρω
κάτι |
|
παστρεύγω
|
καθαρίζω |
|
παστρικός
|
καθαρός |
|
πατανία
|
κουβέρτα |
|
πατασμός
|
πειρασμός |
|
περάτης
|
διαβάτης,
περαστικός |
|
πεσκέσι
|
δώρο |
|
πήδος
|
άλμα
|
|
πηλά |
λάσπη |
|
πήλωξε
|
σπρώξε |
|
πλαντώ
|
πνίγομαι,
ασφυκτιώ |
|
ποθές
|
πουθενά |
|
πονθιάζω
|
κρυολογώ |
|
πουσουνίζω
|
αγοράζω |
|
πριχού
|
πρίν |
|
ραέτι
|
φιλοδώρημα |
|
ρεγάλο |
δώρο |
|
ρέγομαι
|
μου αρέσει
κάτι πάρα πολύ |
|
ρημάσω
|
ερημώνω-ομαι,
φθείρω-ομαι |
|
ριζιμιός
|
ριζωμένος
βαθιά, στέρεος |
|
ροζονάρω,
ροζοναρίζω |
κουβεντιάζω |
|
σάντολος
|
νονός |
|
σβολώθηκε
|
χτύπησε
|
|
σεβντάς
|
ερωτικός
καημός |
|
σεκλέτι
|
στεναχώρια |
|
σερσέμης
|
επιπόλαιος |
|
σιργουλεύγω
|
προσπαθώ να
πείσω |
|
σκλαβέρι
|
κουδούνι ζώων
|
|
σκλόπα
|
κουκουβάγια |
|
σόπατο
|
επίπεδο έδαφος
|
|
σουρεύγω
|
κουτσομπολεύω,
συκοφαντώ |
|
συνορίζομαι
|
συναγωνίζομαι |
|
ταραχίζω
|
στενοχωρώ |
|
ταραχτάς
|
φασαρία,
ταραχή |
|
ταχυνή
|
το πρωί |
|
ταχυτέρου
|
αύριο |
|
τέλι
|
σύρμα |
|
τευτέρι
|
σημειωματάριο |
|
τζάρουκας
|
ο λάρυγγας, ο
οισοφάγος |
|
τζιριτώ
|
τρέχω
|
|
τζυμπραγός
|
δίδυμος |
|
τραβάγια
|
φασαρία |
|
τρατέρνω
|
φιλοδωρώ,
κερνώ |
|
τρόχαλος
|
η ξερολιθιά |
|
τσακουμάκι
|
αναπτήρας |
|
τση
|
της |
|
τσιφτές
|
κυνηγετικό
όπλο |
|
τσουρλώ
|
γλιστρώ |
|
φάλι
|
ομφαλός |
|
φαμέγιος
|
υπηρέτης |
|
φθειαρμίζω
|
ματιάζω
|
|
φιλιότσο
|
βαφτιστικός |
|
φκαιραίνω
|
αδειάζω κάτι |
|
χαέρι
|
πρόοδος |
|
χαίνης
|
επαναστάτης,
αντάρτης, φυγόδικος |
|
χαράμι
|
άδικα |
|
χαχαλιά
|
χούφτα |
|
χέρα
|
χέρι |
|
χολοσκώ
|
στεναχωριέμαι |
|
χόντρος
|
πλιγούρι |
|
χούρδος
|
ακατάστατος,
αδέξιος |
|
χοχλιός
|
σαλιγκάρι |
|
χωρατάς
|
αστείο |
|
ψακί
|
δηλητήριο |
|
ψεγάδι
|
ελάττωμα |
|
ψιχανεμίζομαι
|
προαισθάνομαι
|
|
|
|